در حالی که انتظار میرفت دور جدید مذاکرات توافق میان ایران و آمریکا با میانجیگری پاکستان به نقطه روشنی برسد، جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، در یک نشست خبری اعلام کرد که هیچ توافقی حاصل نشده و هیئت آمریکایی در حال بازگشت به واشنگتن است. این رویداد میتواند فضای مذاکرات را وارد مرحلهای تازه و پیچیدهتر کند؛ بهویژه آنکه موضوع «توافق» در مرکز تمامی مباحث قرار داشته است.
۲۱ ساعت مذاکره، بدون خروجی مشخص
ونس تأکید کرد که گفتوگوها فشرده و بیوقفه بوده و تیمهای مذاکرهکننده مجموعاً بیش از ۲۱ ساعت بر سر محورهای اصلی مذاکره بحث کردهاند.
با این حال، به گفته او، هیچ توافقی که منافع و خواستههای هر دو طرف را تأمین کند، به دست نیامده است.
به نقل از سخنان معاون ترامپ:
«خبر بد این است که ما همچنان بدون توافق هستیم و این بدان معناست که مذاکرات در این مرحله نتیجهای نداشته است.»
نقش میانجیگری پاکستان
او در بخشی دیگر از سخنان خود ضمن قدردانی از تیم پاکستانی گفت:
«هیئت پاکستانی تلاشهای قابلتوجهی برای نزدیککردن دیدگاههای طرفین انجام داده است.»
با وجود این تلاشها، فاصله میان انتظارات و خطوط قرمز دو طرف همچنان زیاد بوده و روند رسیدن به توافق نهایی را دشوار کرده است.
اختلافات اساسی؛ از پرونده هستهای تا تضمینها
به گفته ونس، یکی از اصلیترین نقاط اختلاف، عدم ارائه تضمینهایی از سوی ایران در خصوص ماهیت برنامه هستهای بوده است. او اعلام کرد:
«هیئت ایرانی چیزی ارائه نکرد که با صراحت و قدرت تأیید کند ایران بهدنبال دستیابی به سلاح هستهای نیست. این یکی از موارد کلیدی برای رسیدن به یک توافق معتبر بود.»
او همچنین اشاره کرد که روند مذاکرات دارای کاستیهایی بوده و ادامه این مسیر نیازمند تغییراتی اساسی در رویکرد طرف مقابل است.
بازگشت به واشنگتن بدون توافق؛ گام بعدی چیست؟
بازگشت هیئت آمریکایی به کشور خود بدون حصول توافق میتواند پیامدهای مهمی برای دورهای بعدی گفتوگوها داشته باشد.
بهنظر میرسد ایالات متحده قصد دارد در واشنگتن، مجدداً گزینهها و شرایط لازم برای دستیابی به توافق احتمالی را بررسی کند.
اهمیت این بنبست برای آینده مذاکرات
این اظهارات، نشانهای از پیچیدگی و حساسیت روند گفتوگوهاست. کلیدواژهای که در مرکز تمام تحلیلها دیده میشود، همچنان «توافق» است؛ توافقی که:
- نهتنها بر روابط ایران و آمریکا اثرگذار است
- بلکه پیامدهای مستقیم سیاسی و اقتصادی در سطح منطقهای و جهانی به همراه خواهد داشت
در شرایط کنونی، سرنوشت این توافق احتمالی همچنان در هالهای از ابهام قرار دارد و باید دید طرفین در دورهای آینده چه موضعی خواهند گرفت.